Tercdecyma molowa

Dźwięki i budowa

Wzór to 1 – b3 – 5 – b7 – 9 – 13. Tercdecyma jest wielka, choć akord jest molowy, a to połączenie tercji małej z sekstą wielką definiuje dorycki wśród trybów molowych.

W wykonaniu wystarczą pryma, tercja, septyma i tercdecyma. Kwinta i nona wchodzą, gdy zostają palce albo instrumenty.

Jak się go gra

Na gitarze x31335 daje c, es, b, d i a, z tercdecymą na pierwszej strunie. To akord aranżacyjny, a nie akompaniament do szybkich zmian: wymaga wysokiego rejestru i tempa, które pozwoli mu wybrzmieć.

Na fortepianie obowiązuje zwykły układ, z a na szczycie. Umieszczone niżej myli się z sekstą i akord przestaje brzmieć doryckie.

Dorycki, a nie eolski

W molowej naturalnej seksta jest obniżona i nad trójdźwiękiem molowym nie przechodzi: c, es i as dają brzmienie zamknięte, które harmonia odczytuje jako inny akord. Akord molowy z tercdecymą należy zatem do doryckiego.

Ma to praktyczny skutek przy improwizacji: nad Cm13 gra się dorycki, a molowa naturalna daje zderzenie dokładnie na najbardziej odsłoniętym dźwięku akordu.

Gdzie się pojawia

W aranżacjach instrumentalnych i w płaszczyznach modalnych, gdzie stojąca harmonia potrzebuje barwy. To akord, który sekcja dęta gra nad powtarzanym basem.

W tabulaturach piosenek prawie nie występuje: pisze się Cm7, a rozszerzenia dokłada aranżer. Zapisany wprost Cm13 wskazuje na partyturę, a nie na zeszyt z akordami.

Nie mylić z Cm6

Oba zawierają sekstę wielką nad trójdźwiękiem molowym. Różnicą jest septyma: Cm6 jej nie ma, Cm13 ma małą — i to całkiem inne miejsce w harmonii.

Cm6 nadaje się na zakończenie, Cm13 na płaszczyznę. Kto je zamieni, kończy utwór akordem, który chce iść dalej.

Często zadawane pytania