Akord sus4
sus4
0 - 5 - 7Root + perfect 4th + perfect 5th
O akordzie Akord sus4
Akord sus4 zastępuje tercję kwartą czystą: c, f i g na dźwięku c, w zapisie Csus4. Bez tercji nie jest ani durowy, ani molowy, a polska teoria nazywa to samo zjawisko starszym słowem — opóźnienie kwarty.
Dźwięki i budowa
Wzór to 1 – 4 – 5, czyli 0 – 5 – 7 półtonów. Kwarta stoi o półton nad tercją wielką i o cały ton nad małą: dość blisko, by ucho zauważyło zamianę, dość daleko, by nic nie brzmiało fałszywie.
Dysonansowy w dawnym sensie nie jest. Brakuje mu określenia trybu, i właśnie ten brak daje wrażenie czegoś niedokończonego.
Opóźnienie — spojrzenie harmonii
W harmonii tradycyjnej kwarta nad basem jest opóźnieniem: dźwiękiem, który przedłuża poprzednie brzmienie i dopiero potem schodzi na tercję. Akord nie jest wtedy przedmiotem, lecz zdarzeniem w prowadzeniu głosów — f schodzi do e i Csus4 staje się C.
Muzyka popularna zamieniła zdarzenie w akord i nadała mu własny symbol. Oba spojrzenia opisują to samo brzmienie i służą różnym rzeczom: jedno tłumaczy, dlaczego działa, drugie mówi, co przycisnąć.
Rozwiązać albo zostawić
Użycie klasyczne wymaga rozwiązania: kwarta schodzi na tercję i Csus4 staje się C. W tabulaturach widać wtedy dwa akordy w jednym takcie, a dla ręki jest to jeden ruch palca.
Użycie nowoczesne zostawia opóźnienie w miejscu. Sus4 trwający cały takt i przechodzący wprost do następnego akordu brzmi otwarcie, a nie błędnie — tak dzieje się w rocku, popie i akompaniamencie do śpiewu.
Chwyty
Na gitarze Csus4 to x33011, a Dsus4 to xx0233 — ten drugi należy do najczęściej granych chwytów instrumentu, bo powstaje z otwartego D przez dołożenie palca. Asus4 (x02230) i Esus4 (022200) działają tak samo.
Ta łatwość wprowadziła sus4 do akompaniamentu: ręka zostaje na miejscu, palec podnosi się i opada, a harmonia oddycha bez przerywania rytmu.
sus4 i sus2
Csus4 bierze kwartę, Csus2 sekundę. To ta sama myśl w przeciwnych kierunkach i, co ciekawe, te same zbiory dźwięków w innym układzie: c–f–g w przewrocie daje f–g–c, czyli Fsus2.
Wybór jest kwestią faktury. Opóźnienie kwarty pcha i pasuje przed rozwiązaniem; sus2 pozostaje lekki i służy trwaniu. Żaden z nich nie mówi, czy utwór jest w dur, czy w moll.
Często zadawane pytania
Jakie dźwięki ma Csus4?
C, f i g. Tercję zastąpiła kwarta czysta, więc akord nie jest ani durowy, ani molowy.
Co łączy sus4 z opóźnieniem kwarty?
To jedno i to samo brzmienie. Harmonia opisuje je jako opóźnienie w prowadzeniu głosów, zapis akordowy — jako osobny akord.
Czy sus4 musi się rozwiązać?
W użyciu klasycznym tak, kwarta schodzi na tercję. W nowoczesnym akompaniamencie często zostaje bez rozwiązania.