Bebop molowy

Dźwięk przejściowy między dwiema tercjami

Dwie tercje odległe o półton są znakiem rozpoznawczym skali bebopowej molowej i powodem, dla którego brzmi ona jak styl, a nie jak tryb kościelny. Es i e stykają się w środku skali, a linia, która przez nie przebiega, dochodzi do f z chromatycznym pchnięciem, jakiego sama dorycka nie ma.

Tercja wielka jest tu dźwiękiem przejściowym i niczym więcej. Wytrzymana nad akordem c-moll zamienia go w durowy; zagrana w drodze z es do f w realnym tempie utworu słyszy się jako krok półtonowy i wcale nie jako tercję.

Które składniki akordu padają na mocną część

Licząc ósemkami od c, na mocnych częściach lądują c, es, g i a, czyli akord c-moll z sekstą. Ta sama zależność łączy skalę bebopową durową z C6, tyle że przeniesiona do molowej strony, i to ona tłumaczy, dlaczego skala ma dokładnie taki kształt.

Miejscem skali są więc akordy molowe z sekstą i septymowe molowe, w których seksta jest dostępna: tonika molowa w standardzie albo drugi stopień kadencji molowej, gdzie linia musi iść dalej. Nad akordem molowym, któremu tonacja narzuca sekstę małą, dźwięk a zaczyna się ścierać z harmonią.

Dwie skale, dwie nazwy i stałe nieporozumienie

Nazwa skali bebopowej molowej bywa w podręcznikach używana niekonsekwentnie. Jedni określają nią te osiem dźwięków — dorycką z dodaną tercją wielką — inni dorycką z dodaną septymą wielką, a to inny zbiór: c d es f g a b h. Obie skale istnieją i obie bywają używane; wędrują wyłącznie nazwy.

Katalog rozdziela je po zawartości dźwięków i daje drugiej własną stronę jako skali bebopowej doryckiej. Jeśli skala dociera do ciebie z nazwą — z książki albo od nauczyciela — policz dźwięki, zanim rozstrzygniesz, o którą chodzi: ósmy dźwięk jest całą różnicą.

Uczyć się jej od doryckiej

Skalę bebopową molową lepiej poznawać jako zmianę czegoś już znanego niż jako nowy kształt. Zagraj dorycką, wstaw jeden dźwięk między tercję małą a kwartę — na tej samej strunie albo tym samym palcem — i zostaw palcowanie poza tym nienaruszone.

Ćwiczenie, które się opłaca, polega na przebieganiu skali ósemkami od kolejnych składników akordu — od c, od es, od g, od a — i kończeniu każdego taktu na składniku akordu. Ćwiczy się umiejscowienie, nie szybkość, a przenosi się to wprost na linie nad akordami molowymi.

Częste pytania