Septyma dominantowa b9

Dźwięki i budowa

Wzór to 1 – 3 – 5 – b7 – b9, czyli 0 – 4 – 7 – 10 – 13 półtonów. Nona obniżona leży o półton nad prymą, a to zderzenie, przeniesione oktawę wyżej, daje akordowi kontrolowaną ostrość.

Usuń prymę, a zostaną e, g, b i des: akord septymowy zmniejszony. To pokrewieństwo tłumaczy, dlaczego oba tak łatwo się zastępują.

Jak się go gra

Na gitarze chwyt to x3232x: c, e, b, des. Kwinta odpada, jak niemal zawsze, a akord zostaje z czterema dźwiękami, które się liczą.

Na fortepianie nonę obniżoną trzyma się wysoko nad prymą. W tym samym rejestrze oba dźwięki dają zderzenie sekundy małej, brzmiące jak pomyłka; oktawę wyżej dają dokładnie poszukiwaną barwę.

Dokąd ciągnie

Przede wszystkim ku akordom molowym. Kadencja Dm7(b5), G7(b9), Cm jest typową formułą tonacji molowej, a nona obniżona dominanty zapowiada już tercję małą nadchodzącej toniki.

Nie zabrania to używać go przed akordem durowym — piosenka robi to często, a efekt jest bardziej dramatyczny. Reguła praktyczna brzmi: posłuchaj melodii, bo jeśli dotyka nony wielkiej, alteracja nie wejdzie.

Jedna dominanta, cztery zmniejszone

Ponieważ ukryty w środku akord zmniejszony jest symetryczny, każdy C7(b9) jest spokrewniony z czterema różnymi dominantami. Dlatego jeden akord zmniejszony służy za przejście w tylu miejscach.

Dla akompaniującego oznacza to swobodę: zamienia akord zmniejszony na dominantę z noną obniżoną i nikt nie zauważa podmiany, bo zmienia się tylko najniższy dźwięk.

Często zadawane pytania