Septyma molowa #5

Dźwięki i budowa

Wzór to 1 – b3 – #5 – b7, czyli 0 – 3 – 8 – 10 półtonów. Podwyższona kwinta odpowiada sekście małej, a nad trójdźwiękiem molowym nie zostawia żadnego stabilnego oparcia.

Po przestawieniu z as w basie otrzymuje się as, c, es i b, czyli As(add9). Ucho zwykle wybiera to bardziej konsonansowe odczytanie, o ile bas nie obstaje przy dźwięku c.

Jak się go gra

Na gitarze praktyczna droga to zagranie chwytu As(add9) z c w basie. Bezpośrednia figura jest niewygodna i mało używana, bo septyma trafia na odległą wysoką strunę.

Na fortepianie pryma zostaje w lewej ręce, a trzy pozostałe dźwięki w prawej, z b na szczycie. Odczytanie molowe utrzymuje się wtedy w mocy i nie zsuwa się w leżący pod spodem akord durowy.

Gdzie się pojawia

W prowadzeniu głosów, gdzie kwinta akordu molowego wznosi się chromatycznie, i w harmonizacjach wywiedzionych z gamy molowej melodycznej. To akord przejścia, prawie nigdy celu.

W polskich tabulaturach zapis praktycznie nie występuje: pisze się trójdźwięk z ukośnikiem — As/C — bo mówi to samo i czyta się szybciej.

Jak go rozpoznać

Próbą jest bas. Z dźwiękiem c pod spodem akord brzmi napięcie i bez oparcia; z as pod spodem te same cztery dźwięki stają się wygodnym akordem durowym.

To akord kontekstu: sam z siebie skłania ucho do prostszego odczytania, a odczytanie molowe utrzymuje przy życiu tylko uporczywa linia basu albo melodia opierająca się na c.

Skrót pamięciowy

Zamiast wyprowadzać cztery dźwięki z symbolu, szybciej znaleźć trójdźwięk durowy o tercję wielką niżej i dołożyć do niego nonę — nad c będzie to As z dźwiękiem b. Bas zostaje na c i akord stoi.

Ten sposób myślenia oszczędza budowania i od razu tłumaczy, dlaczego ucho tak łatwo przestawia odczytanie: prostsza wersja leży o tercję niżej i sama się narzuca.

Często zadawane pytania