Miksolidyjski zwiększony

Akord, któremu skala służy

Układając tercje od toniki, otrzymujemy c, e, gis, b — akord septymowy dominantowy ze zwiększoną kwintą, oznaczany C7♯5. Pozostałe dźwięki wchodzą jako napięcia bez alteracji: d jako nona, f jako undecyma, a jako tercdecyma.

Stąd bierze się przydatność modusu. Większość skal dających 7♯5 zmienia po drodze coś jeszcze, więc dla samej zwiększonej kwinty wybór jest niewielki.

Bluesowy rodowód

Skala miksolidyjska jest skalą dominanty w bluesie: tercja wielka, septyma mała, i na tym opiera się znaczna część repertuaru. Podniesienie samej kwinty zachowuje ten charakter w całości, a akord staje się ostrzejszy, nie tracąc funkcji.

W przebiegu bluesowym dominanta zwiększona pojawia się zwykle na końcu, tuż przed powrotem do toniki. Modus podaje materiał dokładnie na ten jeden takt, bez rezygnacji z bluesowego brzmienia solówki.

Jeden dźwięk różnicy wobec miksolidyjskiej

Skala miksolidyjska od c daje c, d, e, f, g, a, b. Podniesienie kwinty do gis tworzy omawiany modus i nie rusza niczego więcej, więc tercja wielka i septyma mała zostają na miejscu.

Na gitarze wystarczy znany układ miksolidyjski i jeden palec przesunięty o próg wyżej na kwincie. Nowego chwytu uczyć się nie trzeba.

Nie mylić ze skalą całotonową

Skala całotonowa również daje 7♯5 i bywa pierwszym odruchem nad tym akordem: c, d, e, fis, gis, b. Sześć dźwięków co cały ton, bez kwarty czystej i bez seksty.

Miksolidyjska zwiększona zachowuje siedem dźwięków, kwartę czystą i sekstę wielką. Nad C7♯5 całotonowa zaciera różnicę między składnikami akordu a dźwiękami barwiącymi, modus zaś tę hierarchię utrzymuje: f i a gdzieś zmierzają, gis stoi w miejscu.

Z czym bywa mylona

Najbliższym sąsiadem jest skala jońska ♯5: c, d, e, f, gis, a, h. Dzieli je wyłącznie siódmy stopień, h wobec b, i on rozstrzyga, czy tonika utworzy septymę wielką, czy dominantową. Jońska ♯5 należy do rodziny molowej harmonicznej, a ten modus do neapolitańskiej.

Drugim częstym zamiennikiem jest skala alterowana. Ona także daje 7♯5, lecz obniża nonę i usuwa kwartę czystą, przez co pasuje do dominanty prącej do rozwiązania. Miksolidyjska zwiększona pasuje do takiej, która może pozostać w miejscu.

Częste pytania